Fala akustyczna stojąca

14 listopada 2025

14.11.2025

|

Zespół Nyquista

Czy zdarzyło Ci się kiedyś chodzić po pokoju podczas głośnego odsłuchu muzyki i zauważyć, że w niektórych miejscach bas wgniata w fotel, a krok dalej prawie go nie słychać? To nie magia, ani błąd sprzętu. To fizyczne zjawisko, które jest zmorą każdego studia nagraniowego i sali koncertowej.

Definicja Profesjonalna

Fala akustyczna stojąca to stabilny układ drgań powstały w wyniku interferencji dwóch fal o tej samej częstotliwości i amplitudzie, poruszających się w przeciwnych kierunkach (najczęściej fali padającej i odbitej).

Zjawisko to charakteryzuje się niezmiennym w czasie rozkładem przestrzennym amplitudy drgań. W polu fali stojącej wyróżniamy:

  • Węzły: Punkty, w których amplituda ciśnienia akustycznego jest zawsze minimalna (teoretycznie zerowa).

  • Strzałki: Punkty, w których amplituda ciśnienia osiąga wartości maksymalne.

W przeciwieństwie do fali bieżącej, fala stojąca nie transportuje energii na odległość, lecz magazynuje ją w określonych obszarach przestrzeni.

Akustyka w Prostych Słowach

Najlepszą analogią dla fali stojącej jest skakanka lub sznur, którym poruszają dwie osoby stojące naprzeciw siebie. Jeśli zsynchronizują one swoje ruchy, sznur przybierze kształt, który wydaje się nieruchomy w poziomie – nie przesuwa się od jednej osoby do drugiej, a jedynie "pulsuje" w górę i w dół.

Na takim sznurze zauważysz miejsca, które w ogóle się nie poruszają (węzły) oraz takie, które wychylają się najmocniej (strzałki).

W Twoim pokoju "sznurem" jest powietrze, a osobami potrząsającymi są głośnik i przeciwległa ściana odbijająca dźwięk. Jeśli długość fali dźwiękowej idealnie pasuje do odległości między ścianami, dźwięk „zakleszcza się” w pomieszczeniu. W rezultacie powstaje dziwne zjawisko: w jednym miejscu pokoju (strzałka) możesz słyszeć potężne, nieprzyjemne dudnienie basu, a zaledwie metr dalej (węzeł) ten sam dźwięk może być niemal całkowicie niesłyszalny.

Podsumowanie

  • Brak transportu energii: Dźwięk nie "płynie" przez pomieszczenie, lecz w nim rezonuje.

  • Mody pomieszczenia: Fale stojące odpowiadają za tzw. rezonanse własne wnętrz, które potrafią drastycznie zniekształcić brzmienie muzyki.

  • Problem niskich tonów: Zjawisko to jest najbardziej uciążliwe w zakresie niskich częstotliwości (basów), gdzie fale są na tyle długie, że łatwo dopasowują się do wymiarów typowych pokoi.

Zespół Nyquista

Zespół Nyquista to grupa pasjonatów akustyki, designu i technologii, którzy każdego dnia łączą wiedzę inżynierską z wrażliwością estetyczną. Tworzymy rozwiązania, które poprawiają komfort akustyczny i nadają przestrzeniom wyjątkowy charakter. Na blogu dzielimy się naszym doświadczeniem, wiedzą oraz inspiracjami płynącymi z codziennej pracy przy projektach realizowanych w całej Polsce i za granicą. Wierzymy, że dobra akustyka to nie tylko technika – to sposób na tworzenie przestrzeni, w których po prostu dobrze się przebywa.

Zespół Nyquista

Zespół Nyquista to grupa pasjonatów akustyki, designu i technologii, którzy każdego dnia łączą wiedzę inżynierską z wrażliwością estetyczną. Tworzymy rozwiązania, które poprawiają komfort akustyczny i nadają przestrzeniom wyjątkowy charakter. Na blogu dzielimy się naszym doświadczeniem, wiedzą oraz inspiracjami płynącymi z codziennej pracy przy projektach realizowanych w całej Polsce i za granicą. Wierzymy, że dobra akustyka to nie tylko technika – to sposób na tworzenie przestrzeni, w których po prostu dobrze się przebywa.

Zespół Nyquista

Zespół Nyquista to grupa pasjonatów akustyki, designu i technologii, którzy każdego dnia łączą wiedzę inżynierską z wrażliwością estetyczną. Tworzymy rozwiązania, które poprawiają komfort akustyczny i nadają przestrzeniom wyjątkowy charakter. Na blogu dzielimy się naszym doświadczeniem, wiedzą oraz inspiracjami płynącymi z codziennej pracy przy projektach realizowanych w całej Polsce i za granicą. Wierzymy, że dobra akustyka to nie tylko technika – to sposób na tworzenie przestrzeni, w których po prostu dobrze się przebywa.

Zobacz też

Obserwuj nas na Instagramie